Thời gian chờ tăng vọt, nhưng hàng chờ bắt đầu giảm
Thời gian xử lý chứng chỉ công dân Canada tăng lên khoảng 34 tháng vào ngày 9/10/2026, tăng từ 33 tháng một tháng trước. Tuy nhiên, đây là tín hiệu tích cực: đây là mức tăng nhỏ nhất kể từ khi thời gian chờ bắt đầu tăng vào tháng 5 năm 2026.
Thời gian chờ đã tăng từ 12 tháng vào tháng 5 lên 34 tháng hiện nay, gần như ba năm. Nhưng IRCC đếm được 130.700 người chờ quyết định vào tháng 10, giảm từ 136.000 vào tháng 9 — lần đầu tiên hàng chờ giảm kể từ khi Bill C-3 thay đổi luật vào tháng 12 năm 2025.
Tại sao thời gian chờ tăng nhưng hàng chờ lại giảm?
Đây là điều bất thường. Hàng chờ không còn giải thích được thời gian chờ — vào tháng 10, hàng chờ giảm khoảng 4%, nhưng thời gian chờ vẫn tăng thêm một tháng. Vào tháng 9, hàng chờ tăng 12% trong khi thời gian chờ tăng 32%.
Điều này có thể có nghĩa là IRCC đang xử lý hồ sơ nhanh hơn, nhưng cách họ tính toán thời gian chờ dựa trên các yếu tố khác ngoài số lượng hồ sơ — có thể là độ phức tạp của từng hồ sơ hoặc các yêu cầu bổ sung.
Ai bị ảnh hưởng?
Chứng chỉ công dân (proof of citizenship) khác với quyết định cấp quốc tịch (citizenship grant). Chứng chỉ chạy trên một dòng thời gian riêng, dài hơn nhiều — 33 tháng (hiện là 34 tháng). Đây là giấy tờ chứng minh bạn là công dân Canada — cần thiết để xin hộ chiếu, làm việc ở nước ngoài, hoặc chứng minh quốc tịch cho con em.
Người Việt định cư Canada và đã hoàn thành quy trình cấp quốc tịch sẽ cần chứng chỉ này. Nếu bạn nộp đơn ngay, bạn sẽ chờ khoảng 34 tháng — gần ba năm.
Mặt bất lợi: Không có con đường nhanh, trừ trường hợp khẩn cấp
Xử lý khẩn cấp (urgent processing) là con đường duy nhất để có chứng chỉ nhanh hơn. Nhưng IRCC chỉ cấp xử lý khẩn cấp trong những trường hợp đặc biệt — chẳng hạn như cần chứng chỉ để tham dự phiên tòa, hoặc trường hợp y tế khẩn cấp. Nếu bạn chỉ cần chứng chỉ để xin hộ chiếu hoặc làm việc, bạn sẽ phải chờ theo hàng thường.
Tại sao thời gian chờ tăng?
Mỗi lần điều chỉnh từ tháng 5 đến tháng 9 đều lớn hơn lần trước: tăng hai tháng, rồi ba, bốn, sáu và tám tháng. Nguyên nhân là Bill C-3, luật thay đổi quy tắc cấp quốc tịch Canada vào tháng 12 năm 2025, đã tạo ra một làn sóng đơn xin chứng chỉ công dân. Người nước ngoài sinh ra ở Canada hoặc có cha mẹ Canada giờ có thể xin chứng chỉ này, và số lượng đơn tăng vọt.
Nên làm gì?
Nếu bạn cần chứng chỉ công dân, hãy nộp đơn ngay. Nếu bạn đủ điều kiện theo Bill C-3, một đơn xin hoàn chỉnh nộp ngay sẽ bảo vệ vị trí của bạn trong hàng chờ. Bạn sẽ chờ 34 tháng, nhưng nếu bạn chờ thêm, thời gian chờ có thể còn tăng.
Nếu bạn có trường hợp khẩn cấp, hãy liên hệ IRCC để xin xử lý khẩn cấp. Nhưng hãy chuẩn bị tài liệu chứng minh tính khẩn cấp — IRCC không cấp xử lý khẩn cấp dễ dàng.
